Skip navigation links
HOME
NEUROPATISCHE PIJN
OORZAKEN
BEHANDELING
VRAAG EN ANTWOORD
BIBLIOTHEEK

 



Patiënten Onderzoek bij Diabetes

Onderzoekssamenvatting Neuropathische pijn bij diabetespatiënten

Neuropathische pijn, in de volksmond ook wel zenuwpijn genoemd, is een pijn die wordt veroorzaakt door een beschadigde of niet goed functionerende zenuw. Deze pijn bevindt zich vaak in één gedeelte of enkele plekken van het lichaam, bijvoorbeeld in de rug, in de voeten of in de ledematen. Neuropathische pijn kenmerkt zich door heftige pijnscheuten die vaak borend of scherp zijn. De pijn kan continu zijn of opkomen na aanraking of beweging. Vaak treedt dit op samen met een branderig of prikkelend gevoel.

In opdracht van Pfizer bv heeft TNS NIPO een onderzoek uitgevoerd over neuropathische pijn onder diabetespatiënten, ook wel diabetische neuropathie genoemd. Doel van het onderzoek is om de bekendheid en ernst van de pijnklachten behorende bij neuropathische pijn bij deze omvangrijke patiëntengroep in kaart te brengen. Aanleiding van dit onderzoek is het vermoeden dat bij deze groeiende patiëntengroep sprake is van een grote mate van onbekendheid over neuropathische pijn. In totaal werkten 979 diabetici aan het onderzoek mee, waarvan 285 type I en 694 type II patiënten. Het onderzoek heeft plaatsgevonden in januari 2006.

1     De behandeling van diabetes

Type II diabetici vooral behandeld door huisarts, type I door internist

Momenteel zijn er in Nederland circa 600.000 gediagnosticeerde diabetespatiënten.

Type I diabetici staan over het algemeen bij de internist onder behandeling voor hun diabetes (88%) en worden hiervoor meestal niet door de huisarts behandeld (9%). Kijkend naar diabetespatiënten met type II ontstaat een ander beeld. Ruim de helft staat onder behandeling van de huisarts (56%), 37% wordt voor de diabetes behandeld door een internist. Veel dorst hebben (54%), veel moeten plassen (45%) vermoeidheid (42%) en afvallen (22%) worden het meest frequent genoemd als een aanleiding om een bezoek te brengen aan de arts die destijds de diagnose stelde.

Ruim de helft van de diabetespatiënten ondervindt dagelijks beperkingen van diabetes

De meest spontaan genoemde klacht die men ondervindt van diabetes is vermoeidheid (26%). Ruim de helft van de diabetespatiënten ervaart beperkingen in het dagelijks leven als gevolg van diabetes. Beperkingen gerelateerd aan voeding (of “het eten”) worden het meest genoemd (24%).

 
2     Bekendheid neuropathische pijn bij diabetespatiënten

Ruim de helft van de diabetespatiënten heeft nog nooit gehoord van neuropathische pijn

Neuropathische pijn is zeker nog niet in grote mate bekend: ruim de helft van de diabetespatiënten heeft (waarschijnlijk) nog nooit iets gezien, gelezen of gehoord over neuropathische pijn (53%). Het begrip zenuwpijn is beter bekend bij diabetespatiënten: tweederde heeft (waarschijnlijk) wel eens iets gelezen, gehoord of gezien over zenuwpijn (67%). In totaal heeft 69% van de diabetespatiënten heeft wel eens gehoord van de term zenuwpijn en/of neuropathische pijn.

Wat neuropathische pijn precies inhoudt, is dus bij weinig diabetespatiënten goed bekend: een groot deel kan geen omschrijving geven van wat zenuwpijn/neuropathische pijn precies is (22%).

Kennis over samenhang diabetes en (pijn)klachten is redelijk

Diabetici die lijden aan (pijn)klachten zijn er over het algemeen wel redelijk van op de hoogte dat hun (pijn)klachten samenhangen met diabetes. Bij de klachten overgevoeligheid voor kou (53%), de sensatie van miertjes die over de huid lopen (54%) en overgevoeligheid voor hitte (59%) is dit het meest vaak niet het geval. Dat de klachten samenhangen met diabetes, is over het algemeen beter bekend bij type I patiënten dan bij type II patiënten.

3     Invloed van pijnklachten op het dagelijks leven

Tweederde van de diabetespatiënten heeft last van (pijn)klachten

Twee van de drie diabetespatiënten geven aan last te hebben van één of meerdere (pijn)klachten (66%). Meer dan een kwart van de patiënten heeft last van hinderlijke tintelingen (30%), jeuk (28%) en/of een gevoel van koude voeten en benen (26%). Eén op de zes patiënten ervaart pijn (16%). En meer dan één op de tien patiënten ervaart (ook) (ondraaglijke) pijnen in de voeten (10%) en/of de benen (15%) ’s nachts. Dit zijn allemaal symptomen van neuropathische pijn.

De klachten pijn en ondraaglijke pijn in de benen geven vaak (zeer) ernstige hinder

Van de patiënten die pijn ervaren, heeft 69% er dagelijks last van. Meer dan de helft van deze patiënten voelt een (zeer) ernstige vorm van pijn (53%). Van de patiënten die (ondraaglijke) pijn in de benen ’s nachts ervaren, ervaart meer dan eenderde dit dagelijks (36%). Bijna drievijfde heeft er in (zeer) ernstige mate last van (59%).

Invloed pijnklachten op dagelijks leven bij helft van de patiënten (zeer) hoog

Maar liefst 49% zegt dat de (pijn)klachten het dagelijks leven (zeer) beïnvloeden. Kijkend naar diverse aspecten zijn enkele verschillen te constateren. Vooral op slaap en op de stemming hebben (pijn)klachten veel negatieve invloed (respectievelijk 48% en 46% veel negatieve invloed). Minder negatieve invloed ervaart men vooral bij de relatie met de familie (75% weinig negatieve invloed).

4     Behandeling van neuropathische pijn

Zeven op de tien diabetici bespreken (pijn)klachten met behandelaar

Gemiddeld zeven van de tien diabetespatiënten met (pijn)klachten bespreken deze klachten met de eerste zorgverlener/ behandelaar: dit is met name bij patiënten die onder behandeling staan bij een endocrinoloog (75%) of bij een internist (71%) het geval.

De rol van de huisarts en de diabetesverpleegkundige blijkt voor patiënten met neuropathische pijn ook erg belangrijk: 55% van de patiënten bespreekt zijn (pijn)klachten (tevens) met de huisarts en 44% met de diabetesverpleegkundige.

Patiënten die bij de huisarts onder behandeling staan, noemen vooral het feit dat ze geen verband tussen de klachten en diabetes hebben gelegd als reden van het feit dat de klachten niet ter sprake zijn gekomen (32%).

Negen van de tien keer begint de patiënt zelf het gesprek over de pijnklachten

In ongeveer negen van de tien gevallen begint de diabetespatiënt zelf het gesprek over de (pijn)klachten met de internist (90%) en huisarts (88%). Over het algemeen vinden diabetespatiënten dat de behandelaar/zorgverlener deze klachten serieus neemt.

Slechts de helft van de diabetespatiënten die klachten heeft en daarover gesproken heeft met een behandelaar/zorgverlener, heeft uitleg gekregen over hoe de (pijn)klachten ontstaan. Daarbij wordt door de behandelaar met name gekeken naar de vaatproblematiek: de omschrijving ‘slechte doorbloeding/ bloedsomloop’ wordt het meest frequent gegeven als uitleg van de (pijn)klachten (16%).

Merendeel diabetici wordt niet behandeld voor pijnklachten

Het merendeel van de diabetespatiënten wordt niet met medicijnen behandeld voor de (pijn)klachten die zij hebben (80%). Als men wel wordt behandeld, is dit meestal met paracetamol (30%), ontstekingsremmers (NSAID’s) (25%) en crèmes (24%). Eén op de tien heeft geen idee met welke medicijnen zij momenteel worden behandeld (9%). Drie op de tien diabetespatiënten met klachten doen zelf helemaal niets (extra) om deze (pijn)klachten te verminderen (30%).

Ruim de helft van de diabetespatiënten die medicatie voor hun (pijn)klachten gebruikt, geeft aan er geen problemen mee te hebben de rest van hun leven medicatie voor de klachten te moeten slikken (53%). 45% geeft aan hier wel moeite mee te hebben. 77% geeft aan het (grotendeels) oneens te zijn met de stelling ‘Ik vergeet wel eens mijn pijnmedicatie in te nemen’. De eigen therapietrouw wordt dus hoog ingeschat.

Een kwart van de patiënten met pijnklachten ervaart niet voldoende begrip van de omgeving

Een kwart van de diabetici met pijnklachten hebben het gevoel dat mensen in hun omgeving geen begrip hebben voor hun pijnklachten (26%). Zeven van de tien diabetespatiënten hebben wel het gevoel dat hun omgeving de (pijn)klachten die zij ervaren (heel) serieus neemt (64%).

Downloads.